Luật Việt Nam kiểm soát giao dịch với người có liên quan trong doanh nghiệp như thế nào?

Ngày viết: 24/8/2021

Tác giả: Tuyến Phạm

Theo quy định của luật Doanh nghiệp 2020 thì các giao dịch của doanh nghiệp sẽ được thực hiện thông qua người đại diện. Trên thực tế có trường hợp người đại diện lợi dụng việc quyền đại diện trong giao dịch với người có liên quan với doanh nghiệp. Vậy, luật Việt Nam có quy định như thế nào để bảo vệ quyền và lợi ích của doanh nghiệp? Qua bài viết này, BLawyers Vietnam sẽ trình bày về một số lưu ý bên dưới. 

I. Người có liên quan của doanh nghiệp là ai?

Người có liên quan là cá nhân, tổ chức thuộc một trong các trường hợp sau:

  1. Công ty mẹ, người quản lý và người đại diện theo pháp luật của công ty mẹ và người có thẩm quyền bổ nhiệm người quản lý của công ty mẹ;
  2. Công ty con, người quản lý và người đại diện theo pháp luật của công ty con;
  3. Cá nhân, tổ chức hoặc nhóm cá nhân, tổ chức có khả năng chi phối hoạt động của doanh nghiệp đó thông qua sở hữu, thâu tóm cổ phần, phần vốn góp hoặc thông qua việc ra quyết định của công ty;
  4. Người quản lý doanh nghiệp, người đại diện theo pháp luật, Kiểm soát viên;
  5. Vợ, chồng, bố đẻ, mẹ đẻ, bố nuôi, mẹ nuôi, bố chồng, mẹ chồng, bố vợ, mẹ vợ, con đẻ, con nuôi, con rể, con dâu, anh ruột, chị ruột, em ruột, anh rể, em rể, chị dâu, em dâu của người quản lý công ty, người đại diện theo pháp luật, Kiểm soát viên, thành viên và cổ đông sở hữu phần vốn góp hay cổ phần chi phối; và
  6. Những cá nhân, tổ chức và công ty có sở hữu vốn đến mức chi phối việc ra quyết định của công ty.

Như vậy, có thể thấy rằng người có liên quan là người có quan hệ trực tiếp hoặc gián tiếp với doanh nghiệp.

II. Quy định để kiểm soát các giao dịch với người liên quan

Việc giao dịch với người có liên quan có thể dẫn đến nhiều rủi ro đối với doanh nghiệp. Do đó, luật Việt Nam đã có quy định để kiểm soát các giao dịch này. Cụ thể như sau:

a. Thứ nhất, những người sau đây có trách nhiệm phải thông báo báo kịp thời, đầy đủ, chính xác về doanh nghiệp mà mình làm chủ hoặc có cổ phần, phần vốn góp và doanh nghiệp mà người có liên quan của mình làm chủ, cùng sở hữu hoặc sở hữu riêng cổ phần, phần vốn góp chi phối:
  1. Người đại diện theo pháp luật;
  2. Chủ tịch Hội đồng thành viên;
  3. Chủ tịch Hội đồng quản trị;
  4. Giám đốc hoặc Tổng giám đốc; và
  5. Một số chủ thể khác.
b. Thứ hai, pháp luật quy định sự kiểm soát chặt chẽ về giao dịch với người có liên quan đối với các loại hình công ty.
  1. Đối với loại hình công ty trách nhiệm hữu hạn: các giao dịch giữa công ty với người có liên quan phải được hội đồng thành viên chấp thuận. Việc chấp thuận được biểu quyết tại cuộc họp hoặc bằng văn bản với tỷ lệ tối thiểu 65% vốn điều lệ; và
  2. Đối với công ty cổ phần: công ty phải tập hợp và cập nhật danh sách những người có liên quan của công ty. Bên cạnh đó, các giao dịch giữa công ty và những người có liên quan phải được Đại hội đồng cổ đông hoặc Hội đồng quản trị chấp thuận Việc chấp thuận được biểu quyết tại cuộc họp hoặc bằng văn bản với tỷ lệ trên 50% tổng số phiếu biểu quyết của tất cả cổ đông có quyền biểu quyết.

Trường hợp các giao dịch được thực hiện mà không có sự phê duyệt, chấp thuận thì sẽ bị xem là vô hiệu. Đồng thời, người thực hiện giao dịch, thành viên có liên quan và người có liên quan của thành viên đó tham gia giao dịch phải bồi thường thiệt hại phát sinh, hoàn trả cho công ty các khoản lợi thu được từ việc thực hiện giao dịch đó.

Tóm lại, giao dịch với người có liên quan diễn ra thường xuyên và có thể mang lại những vấn đề phức tạp cho doanh nghiệp. Nếu doanh nghiệp không có một cơ chế kiểm soát hợp lý, người đại diện có thể thông qua giao dịch để thâu tóm vốn và từ đó tạo ảnh hưởng lên các quyết định của công ty, tạo lợi ích cho chính bản thân mình.

Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi hoặc góp ý về nội dung trên, vui lòng liên hệ với chúng tôi theo địa chỉ consult@blawyersvn.com. BLawyers Vietnam rất muốn nghe từ bạn!

Có thể bạn muốn tìm hiểu thêm:

3 vấn đề cần xem xét khi mua tài sản trong giao dịch M&A

Văn phòng đại diện của thương nhân nước ngoài tại Việt Nam: Danh sách 26 câu hỏi thường gặp và câu trả lời

Doanh nghiệp nên chú ý gì trước khi khởi kiện các tranh chấp thương mại

blawyersvn-cta-image

Yêu cầu tư vấn luật miễn phí

Vui lòng gọi cho chúng tôi hoặc điền vào mẫu đơn bên dưới. Chúng tôi sẽ phản hồi bạn trong vòng 24 giờ đồng hồ.

  • This field is for validation purposes and should be left unchanged.