Khi cuộc sống hôn nhân không còn hòa hợp và mục đích hôn nhân không đạt được, ly hôn thường trở thành giải pháp cần thiết mà nhiều cặp đôi lựa chọn. Trong những năm gần đây, số lượng vụ việc ly hôn cũng có xu hướng gia tăng đáng kể, đặc biệt là vụ việc ly hôn có yếu tố nước ngoài. Trong đó, nhiều cặp vợ chồng lựa chọn phương cách thuận tình ly hôn do tính đơn giản và ít gây căng thẳng. Tuy nhiên, việc thực hiện thủ tục này đòi hỏi sự hiểu biết rõ ràng về quy định pháp luật Việt Nam.
Trong phạm vi bài viết này, BLawyers Vietnam sẽ cung cấp một số điểm cần lưu ý liên quan đến việc thuận tình ly hôn có yếu tố nước ngoài.
Khái quát về thuận tình ly hôn có yếu tố nước ngoài
Theo Điều 3.14 Luật Hôn nhân gia đình 2014 (“Luật HNGĐ 2014”), ly hôn là việc chấm dứt quan hệ vợ chồng theo bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật của Tòa án. Ly hôn thuận tình là trường hợp ly hôn theo yêu cầu của cả hai vợ chồng khi đã thỏa thuận được tất cả những vấn đề quan hệ vợ chồng, quyền nuôi con, cấp dưỡng, chia tài sản (hoặc đồng ý tách riêng yêu cầu chia tài sản vợ chồng thành một vụ án khác sau khi đã ly hôn).
Để được xem là thuận tình ly hôn “có yếu tố nước ngoài”, các bên phải thuộc một trong các trường hợp sau:
- Có ít nhất một bên tham gia là người nước ngoài hoặc người Việt Nam định cư ở nước ngoài; hoặc
- Quan hệ hôn nhân và gia đình giữa các bên tham gia là công dân Việt Nam nhưng căn cứ để xác lập, thay đổi, chấm dứt quan hệ đó theo pháp luật nước ngoài, phát sinh tại nước ngoài; hoặc
- Tài sản liên quan đến quan hệ đó ở nước ngoài.
Như vậy, quy định pháp luật Việt Nam hiện nay đã ghi nhận một cách chi tiết và cụ thể các căn cứ để xác định ly hôn thuận tình có yếu tố nước ngoài.
1. Điều kiện thuận tình ly hôn có yếu tố nước ngoài
Để được coi là thuận tình ly hôn, theo Điều 55 Luật HNGĐ 2014, các bên cần phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:
- Hai bên thật sự tự nguyện ly hôn; và
- Hai bên đã thỏa thuận về việc chia tài sản, việc trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con trên cơ sở bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ và con.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng, mặc dù pháp luật tôn trọng quyền tự thỏa thuận của hai vợ chồng về việc chia tài sản, trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con nhưng những thỏa thuận này cần phải phù hợp với quy định pháp luật, không vi phạm điều cấm của luật và không trái đạo đức xã hội.
2. Hậu quả pháp lý của ly hôn thuận tình có yếu tố nước ngoài
Về quan hệ nhân thân, tại thời điểm quyết định công nhận thuận tình ly hôn có hiệu lực, quan hệ hôn nhân chính thức chấm dứt, các bên không còn là vợ chồng của nhau.
Về quan hệ tài sản và chăm sóc, nuôi dưỡng con: vợ chồng khi ly hôn được quyền tự thoả thuận với nhau về toàn bộ các vấn đề việc phân chia tài sản, quyền trực tiếp nuôi con cũng như quyền và nghĩa vụ của các bên đối với con của họ. Lúc này, Tòa án sẽ ưu tiên giải quyết quan hệ tài sản và quyền nuôi con theo thỏa thuận giữa các bên.
3. Toà án có thẩm quyền giải quyết ly hôn thuận tình có yếu tố nước ngoài
Theo Điều 127.1 Luật HNGĐ 2014, việc ly hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài, giữa người nước ngoài với nhau thường trú ở Việt Nam được giải quyết tại cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam.
Tại Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 (“BLTTDS 2015”) quy định đối với những tranh chấp, yêu cầu mà có đương sự hoặc tài sản ở nước ngoài hoặc cần phải ủy thác tư pháp cho cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài, cho Tòa án, cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài thì thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân cấp tỉnh căn cứ theo Điều 35.3, Điều 37.1.c BLTTDS 2015.
Bởi việc ly hôn thuận tình do hai vợ chồng cùng đồng ý và thỏa thuận với nhau nên Tòa án nơi một trong các bên thuận tình ly hôn cư trú, làm việc có thẩm quyền giải quyết yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn, thỏa thuận nuôi con, chia tài sản khi ly hôn.
Vậy nên, khi thuận tình ly hôn, hai người có thể thỏa thuận đến Tòa án nhân dân cấp tỉnh/thành phố trực thuộc trung ương nơi cư trú của vợ hoặc của chồng để làm thủ tục.
Nội dung nêu trên không phải là ý kiến tư vấn chính thức từ BLawyers Vietnam. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi hoặc góp ý về nội dung trên, vui lòng liên hệ với chúng tôi qua địa chỉ info@blawyersvn.com. Chúng tôi rất vui khi nghe từ bạn.
Ngày: 10/12/2024
Người viết: Thảo Lưu
