Từ ngày 01/7/2025, Luật Quốc tịch Việt Nam sửa đổi 2025 (“Luật Quốc Tịch 2025”) và Nghị định 191/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, đánh dấu bước thay đổi quan trọng trong chính sách quốc tịch. Các quy định mới vừa làm rõ điều kiện nhập quốc tịch, vừa mở rộng cơ hội cho người gốc Việt và người nước ngoài muốn gắn bó lâu dài với Việt Nam.
Trong bài viết này, BLawyers Vietnam sẽ tóm lược những điểm mới nổi bật trong điều kiện nhập quốc tịch Việt Nam theo pháp luật Việt Nam sau ngày 01/7/2025, giúp các cá nhân có nhu cầu nhập quốc tịch Việt Nam có cái nhìn rõ ràng, đầy đủ hơn về chính sách quốc tịch hiện hành.
1. Hai điều kiện chung về nhập quốc tịch Việt Nam
Theo Luật Quốc tich Việt Nam sửa đổi 2025, các điều kiện nhập quốc tịch Việt Nam đối với người nước ngoài và người không quốc tịch được bổ sung như sau:
- Người nước ngoài, người không quốc tịch phải có năng lực hành vi dân sự đầy đủ theo quy định của pháp luật Việt Nam, trừ trường hợp là người chưa thành niên xin nhập quốc tịch Việt Nam theo cha hoặc mẹ, người chưa thành niên có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam;
- Người nước ngoài, người không quốc tịch phải đang thường trú ở Việt Nam, và có thời gian thường trú ở Việt Nam từ 05 năm trở lên tính đến thời điểm xin nhập quốc tịch Việt Nam. Theo đó, thời gian thường trú tại Việt Nam của người xin nhập quốc tịch Việt Nam được tính từ ngày người đó được cấp Thẻ thường trú.
2. Các trường hợp được miễn điều kiện chung về nhập quốc tịch Việt Nam
2.1. Trường hợp có vợ, hoặc chồng, hoặc con đẻ là công dân Việt Nam
Theo Luật Quốc Tịch 2025, khi có vợ, hoặc chồng, hoặc con đẻ là công dân Việt Nam, người nước ngoài hoặc người không quốc tịch có thể được nhập quốc tịch Việt Nam mà không cần đáp ứng các điều kiện sau:
- Biết tiếng Việt đủ để hòa nhập vào cộng đồng Việt Nam;
- Thời gian thường trú ở Việt Nam từ 05 năm trở lên tính đến thời điểm xin nhập quốc tịch Việt Nam;
- Có khả năng bảo đảm cuộc sống tại Việt Nam.
Theo đó, Luật Quốc Tịch 2025 đã tách riêng trường hợp có vợ, hoặc chồng, hoặc con đẻ là công dân Việt Nam với các trường hợp đặc biệt khác, để quy định miễn một số điều kiện nhập quốc tịch Việt Nam.
2.2. Các trường hợp khác
Bên cạnh các điều kiện tại Mục 2.1 trên, người nước ngoài hoặc người không quốc tịch còn được miễn điều kiện đang thường trú ở Việt Nam nếu thực hiện thủ tục nhập quốc tịch thuộc một trong các trường hợp sau:
- Có cha đẻ hoặc mẹ đẻ hoặc ông nội và bà nội hoặc ông ngoại và bà ngoại là công dân Việt Nam;
- Có công lao đặc biệt đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam;
- Có lợi cho Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, được quy định là một trong hai trường hợp cụ thể như sau:
- Người có tài năng vượt trội trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, kinh tế, pháp luật, văn hóa, xã hội, nghệ thuật, thể thao, y tế, giáo dục hoặc các lĩnh vực khác đã được cơ quan quản lý nhà nước cấp bộ xác nhận về tài năng hoặc được giải thưởng quốc tế, huân chương, huy chương và có cơ sở cho thấy người đó sẽ đóng góp tích cực, lâu dài cho sự phát triển lĩnh vực nói trên của Việt Nam;
- Doanh nhân, nhà đầu tư là cá nhân có hoạt động kinh doanh, đầu tư tại Việt Nam đã được cơ quan quản lý nhà nước cấp bộ xác nhận về việc người đó sẽ đóng góp tích cực, lâu dài cho sự phát triển của Việt Nam. Đây là trường hợp mới được bổ sung theo Nghị định 191/2025/NĐ-CP.
- Là người chưa thành niên xin nhập quốc tịch Việt Nam theo cha hoặc mẹ. Đây là trường hợp mới được bổ sung theo Luật Quốc Tịch 2025.
3. Nhập quốc tịch Việt Nam mà vẫn giữ quốc tịch nước ngoài
Sau ngày 01/7/2025, quy định về việc giữ quốc tịch nước ngoài khi nhập quốc tịch Việt Nam được quy định cụ thể trong Luật Quốc Tịch 2025, thay vì quy định trong văn bản hướng dẫn như Nghị định số 16/2020/NĐ-CP. Theo đó, người xin nhập quốc tịch Việt Nam thuộc một trong các trường hợp tại Mục 2.1 và Mục 2.2 được giữ quốc tịch nước ngoài nếu đáp ứng các điều kiện sau đây và được Chủ tịch nước Việt Nam cho phép:
- Việc giữ quốc tịch nước ngoài phù hợp với pháp luật của nước đó; và
- Không sử dụng quốc tịch nước ngoài để gây phương hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân, xâm hại an ninh, lợi ích quốc gia, trật tự, an toàn xã hội của Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Từ đó, có thể nhận thấy rằng một số điều kiện mà người xin nhập quốc tịch trước đây phải đáp ứng để được giữ quốc tịch nước ngoài khi nhập quốc tịch Việt Nam đã được lược bỏ, cụ thể là:
- Có đủ điều kiện nhập quốc tịch Việt Nam theo quy định của Luật Quốc tịch Việt Nam;
- Có công lao đặc biệt đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc Việt Nam và việc nhập quốc tịch đồng thời giữ quốc tịch nước ngoài là có lợi cho Nhà nước Cộng hòa xã hội Chủ nghĩa Việt Nam; và
- Việc thôi quốc tịch nước ngoài dẫn đến quyền lợi của người đó ở nước ngoài bị ảnh hưởng.
Nội dung nêu trên không phải là ý kiến tư vấn chính thức từ BLawyers Vietnam. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi hoặc góp ý về nội dung trên, vui lòng liên hệ với chúng tôi qua địa chỉ info@blawyersvn.com. Chúng tôi rất vui khi nghe từ bạn.
Ngày: 05/8/2025
Người viết: Thái Bùi
