Ngành y tế Việt Nam đang tạo ra nhiều cơ hội việc làm hấp dẫn cho những người hành nghề y, đặc biệt là các bác sĩ nước ngoài mong muốn tìm kiếm cơ hội làm việc tại Việt Nam. Theo đó, để hành nghề y tại Việt Nam, bác sĩ nước ngoài không những phải đáp ứng các điều kiện về chuyên môn và giấy phép hành nghề mà còn phải tuân thủ các yêu cầu về ngôn ngữ trong quá trình làm việc.
Trong phạm vi bài viết này, BLawyers Vietnam sẽ nêu 03 lưu ý quan trọng về yêu cầu ngôn ngữ đối với các bác sĩ nước ngoài làm việc tại Việt Nam.
1. Yêu cầu chung về ngôn ngữ đối với bác sĩ nước ngoài khi hành nghề khám bệnh, chữa bệnh (“KBCB”) tại Việt Nam (sau đây gọi chung là “Người Hành Nghề Nước Ngoài”)
Như đã trình bày trong bài viết của BLawyers Vietnam về “02 lưu ý quan trọng cho nhà đầu tư khi thực hiện M&A trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe”, ngôn ngữ sử dụng trong KBCB là một trong những điều kiện quan trọng mà Người Hành Nghề Nước Ngoài cần đáp ứng khi hành nghề y tại Việt Nam. Cụ thể:
Người Hành Nghề Nước Ngoài được sử dụng ngôn ngữ khác tiếng Việt để KBCB cho người bệnh nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:
- Người bệnh có cùng ngôn ngữ mẹ đẻ với người hành nghề; người bệnh có khả năng sử dụng chung ngôn ngữ mà người hành nghề đã đăng ký;
- Người bệnh là người nước ngoài và không thuộc trường hợp 1.a ở trên; và
- KBCB nhân đạo theo đợt; chuyển giao kỹ thuật chuyên môn về KBCB theo thỏa thuận hợp tác giữa cơ sở KBCB của Việt Nam với cơ sở y tế của nước ngoài.
Cần lưu ý rằng:
- Đối với trường hợp 1.b và 1.c ở trên phải có người phiên dịch; và
- Việc ghi thông tin về KBCB được thực hiện bằng ngôn ngữ đã đăng ký của người hành nghề nước ngoài đồng thời phải được dịch sang tiếng Việt. Cụ thể, việc chỉ định điều trị, kê đơn thuốc phải ghi bằng ngôn ngữ mà Người Hành Nghề Nước Ngoài đăng ký sử dụng khi KBCB và phải được dịch sang tiếng Việt, có chữ ký của người phiên dịch trên đơn thuốc.
2. Tiêu chuẩn của người phiên dịch cho Người Hành Nghề Nước Ngoài
Như đã trình bày tại Mục 1, Người Hành Nghề Nước Ngoài thuộc 01 trong 02 trường hợp sau phải có người phiên dịch, bao gồm:
- Người bệnh là người nước ngoài, không có cùng ngôn ngữ mẹ đẻ với Người Hành Nghề Nước Ngoài, không có khả năng sử dụng chung ngôn ngữ mà người hành nghề đó đã đăng ký;
- KBCB nhân đạo theo đợt; chuyển giao kỹ thuật chuyên môn về KBCB theo thỏa thuận hợp tác giữa cơ sở KBCB của Việt Nam với cơ sở y tế của nước ngoài.
Theo đó, người phiên dịch cho Người Hành Nghề Nước Ngoài phải đảm bảo đáp ứng các tiêu chuẩn sau:
- Có khả năng sử dụng ngôn ngữ phù hợp với ngôn ngữ mà Người Hành Nghề Nước Ngoài và người bệnh sử dụng; và
- Có giấy phép hành nghề KBCB, trong trường hợp Người Hành Nghề Nước Ngoài vào Việt Nam để KBCB nhân đạo theo đợt, chuyển giao kỹ thuật chuyên môn về KBCB theo thỏa thuận hợp tác giữa cơ sở KBCB của Việt Nam với cơ sở KBCB của nước ngoài.
Lưu ý:
- Để đánh giá người phiên dịch có khả năng sử dụng ngôn ngữ phù hợp với ngôn ngữ mà Người Hành Nghề Nước Ngoài và người bệnh sử dụng, họ phải tham gia kỳ thi kiểm tra công nhận đủ trình độ phiên dịch ngôn ngữ trong KBCB tại cơ sở giáo dục hợp lệ, trừ các trường hợp được miễn kiểm tra theo pháp luật; và
- Một người phiên dịch chỉ được làm phiên dịch cho một Người Hành Nghề Nước Ngoài tại cùng một thời điểm mà người hành nghề đó đang KBCB cho người bệnh.
3. Các tiêu chí để công nhận Người Hành Nghề Nước Ngoài sử dụng thành thạo tiếng nước ngoài trong KBCB
Trường hợp Người Hành Nghề Nước Ngoài đăng ký ngôn ngữ không phải tiếng mẹ đẻ hoặc tiếng Việt để KBCB tại Việt Nam, người hành nghề đó phải được cơ sở giáo dục tổ chức kiểm tra để công nhận thành thạo ngôn ngữ mà người hành nghề đăng ký sử dụng trong KBCB. Theo đó, cơ sở giáo dục được tổ chức cuộc thi này và cuộc thi cho người phiên dịch tại Mục 2, nếu có đủ 03 điều kiện sau:
- Là cơ sở giáo dục đại học có đào tạo khối ngành sức khỏe của Việt Nam;
- Có khoa hoặc bộ môn ngoại ngữ của ngôn ngữ tổ chức kiểm tra và công nhận; và
- Có ngân hàng đề thi.
Hiện nay, Trung tâm Đào tạo nhân lực y tế theo nhu cầu xã hội thuộc Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh là một trong các đơn vị tiên phong trong việc tổ chức các kỳ thi kiểm tra và công nhận sử dụng thành thạo ngôn ngữ Anh, Pháp, Trung.
Người Hành Nghề Nước Ngoài được công nhận sử dụng thành thạo ngôn ngữ khác trong KBCB mà không phải qua kiểm tra khi có một trong các tiêu chí sau đây:
- Có bằng tốt nghiệp trình độ trung cấp chuyên ngành y trở lên do cơ sở đào tạo hợp pháp của Việt Nam hoặc nước ngoài cấp mà ngôn ngữ sử dụng trong quá trình đào tạo là ngôn ngữ mà người hành nghề đăng ký sử dụng trong KBCB;
- Có chứng chỉ đã hoàn thành các khóa đào tạo chuyên ngành y với thời gian đào tạo tối thiểu từ 12 tháng trở lên mà ngôn ngữ sử dụng trong quá trình đào tạo là ngôn ngữ mà người hành nghề đăng ký sử dụng trong KBCB; hoặc
- Có bằng tốt nghiệp trình độ đại học chuyên ngành ngôn ngữ mà người hành nghề đăng ký sử dụng trong KBCB do cơ sở đào tạo hợp pháp của Việt Nam hoặc nước ngoài cấp.
Lưu ý: Trong trường hợp Người Hành Nghề Nước Ngoài sử dụng tiếng Việt để KBCB tại Việt Nam, Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh cũng tổ chức các cuộc thi kiểm tra và công nhận họ biết tiếng Việt thành thạo.
Nội dung nêu trên không phải là ý kiến tư vấn chính thức từ BLawyers Vietnam. Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi hoặc góp ý về nội dung trên, vui lòng liên hệ với chúng tôi qua địa chỉ info@blawyersvn.com. Chúng tôi rất vui khi nghe từ bạn.
Ngày: 01/4/2025
Người viết: Chi Huỳnh
